9 Quy Tắc Đầu Tư Tiền Bạc Để Trở Thành Triệu Phú

Có một kiểu nghèo rất khó nhận ra: bên ngoài nhìn rất ổn, nhưng bên trong tài chính lại mong manh. Một người có thể đi xe đẹp, dùng đồ đắt tiền, ở nhà lớn, đi du lịch sang trọng nhưng nếu mọi thứ được chống đỡ bằng nợ, thẻ tín dụng và áp lực thu nhập hàng tháng thì đó chưa chắc là giàu. 9 Quy Tắc Đầu Tư Tiền Bạc Để Trở Thành Triệu Phú của Andrew Hallam bắt đầu từ chính điểm này, với trọng tâm là cách xây dựng sự giàu có thật. Cùng Traderviet tìm hiểu chi tiết cuốn sách này nhé!

Đây không phải sách dạy làm giàu nhanh

Ấn tượng đầu tiên khi đọc 9 Quy Tắc Đầu Tư Tiền Bạc Để Trở Thành Triệu Phú là sách rất thực tế. Andrew Hallam không cố làm người đọc phấn khích bằng những câu chuyện kiểu “biến 1 đô thành 1 triệu đô sau một đêm”. Ông cũng không bán giấc mơ rằng chỉ cần chọn đúng cổ phiếu, đúng quỹ hay đúng thời điểm là bạn sẽ giàu.

Ngược lại, cuốn sách nói nhiều về những điều nghe có vẻ không hấp dẫn lắm: tiêu ít hơn số tiền kiếm được, trả hết nợ lãi cao, đầu tư sớm, tránh phí cao, dùng quỹ chỉ số chi phí thấp, giữ danh mục cân bằng và không để lòng tham kéo mình vào những sản phẩm tài chính phức tạp.

Nhưng chính vì vậy mà sách đáng đọc. Nó không hứa hẹn quá đà. Nó kéo người đọc về những nguyên tắc cơ bản, bền và rất khó lỗi thời. Nếu những cuốn sách đầu tư khác thường khiến người đọc muốn mở app chứng khoán ngay thì cuốn này lại khiến ta muốn mở bảng chi tiêu cá nhân trước. Và thật ra, đó mới là điểm khởi đầu đúng.

Andrew Hallam viết như một giáo viên

Một điểm làm mình khá thích ở cuốn sách này là giọng văn của tác giả. Andrew Hallam có nền tảng là giáo viên, nên cách ông viết rất dễ hiểu. Ông biết người đọc không nhất thiết phải có kiến thức tài chính từ trước, vì vậy ông giải thích mọi thứ bằng câu chuyện, ví dụ và so sánh gần gũi.

Ngay trong phần giới thiệu, tác giả nói rằng rất nhiều kiến thức tài chính quan trọng lại không được dạy kỹ trong trường học. Một người có bằng cấp tốt vẫn có thể bước vào đời với hiểu biết tài chính rất yếu, không rõ cách thẻ tín dụng hoạt động, không biết đầu tư thế nào, cũng không hiểu các khoản phí tài chính có thể ăn mòn tài sản ra sao.

Đây là một nhận xét rất đúng. Nhiều người học rất giỏi, làm việc rất chăm, thu nhập không t  nhưng vẫn không tích lũy được bao nhiêu. Vấn đề không nằm ở năng lực kiếm tiền mà nằm ở cách quản lý tiền sau khi kiếm được.

Andrew Hallam không khiến người đọc cảm thấy mình “dốt tài chính”. Ông chỉ nhẹ nhàng chỉ ra rằng chúng ta đã không được dạy đủ về tiền và bây giờ là lúc tự học lại.

9 quy tắc trong sách nói về điều gì?

Cuốn sách được xây dựng quanh 9 quy tắc chính. Các quy tắc này đi từ nền tảng chi tiêu đến đầu tư dài hạn, từ kiểm soát tâm lý đến tránh những cạm bẫy của ngành tài chính. Mục lục sách cũng thể hiện rõ mạch triển khai này: chi tiêu để giàu có, tận dụng đồng minh đầu tư, hiểu sức mạnh của tỷ lệ nhỏ, chế ngự bản thân, xây dựng danh mục hợp lý, dùng chỉ số chứng khoán, tránh tư vấn tài chính đắt đỏ, tránh cám dỗ và chỉ dành một phần nhỏ nếu vẫn muốn chọn cổ phiếu riêng lẻ.

Nếu tóm gọn tinh thần của 9 quy tắc, có thể hiểu như sau:

1. Sống dưới khả năng tài chính của mình.
2. Đầu tư càng sớm càng tốt sau khi xử lý nợ lãi cao.
3. Ưu tiên quỹ chỉ số chi phí thấp thay vì cố chọn quỹ chủ động thắng thị trường.
4. Hiểu tâm lý thị trường để không hoảng loạn khi giá giảm.
5. Xây dựng danh mục cân bằng giữa cổ phiếu và trái phiếu.
6. Biết cách đầu tư chỉ số dù sống ở các quốc gia khác nhau.
7. Cẩn thận với lời bán hàng của tư vấn tài chính.
8. Tránh các sản phẩm đầu tư đánh vào lòng tham.
9. Nếu vẫn muốn chọn cổ phiếu riêng lẻ, chỉ nên dành một phần nhỏ danh mục cho việc đó.

Điểm hay là sách không biến 9 quy tắc này thành một danh sách khô khan. Tác giả đưa vào rất nhiều ví dụ đời thường, khiến người đọc dễ nhớ hơn.

Giàu thật và giàu giả: bài học đầu tiên rất đáng suy nghĩ

Quy tắc đầu tiên của sách là chi tiêu để giàu có. Nghe hơi lạ vì phần lớn chúng ta thường nghĩ muốn giàu thì phải kiếm thật nhiều tiền. Nhưng Andrew Hallam lại bắt đầu từ phía ngược lại: nếu không biết tiêu tiền, thu nhập cao cũng có thể trở nên vô nghĩa.

Ông kể câu chuyện về một gia đình sống rất sang ở Singapore: đi xe Jaguar, ở nhà lớn, dùng đồng hồ Rolex, nhìn bên ngoài tưởng rất giàu. Nhưng khi trả tiền học cho con bằng một tờ séc nhỏ, tờ séc đó lại bị ngân hàng từ chối vì tài khoản không đủ tiền. Từ đó, tác giả nhận ra rằng thu nhập cao và vẻ ngoài giàu có không đồng nghĩa với sự giàu có thật sự.

Đây là đoạn rất “đắt” của sách. Nó khiến người đọc tự hỏi: mình đang xây tài sản hay chỉ đang mua hình ảnh của một người có tiền? Andrew Hallam định nghĩa sự giàu có theo hướng rất thực tế. Giàu không phải là lái xe gì, đeo đồng hồ gì, đi du lịch ở đâu. Giàu là khi bạn có đủ tài sản đầu tư để sống thoải mái mà không nhất thiết phải tiếp tục làm công việc hiện tại.

Nói cách khác, giàu thật là có lựa chọn. Giàu giả là có vẻ ngoài.

Tiền không mất vì một cú lớn

Một trong những thông điệp rất mạnh trong cuốn sách là: những khoản phí nhỏ có thể tạo ra hậu quả lớn nếu kéo dài đủ lâu.

Andrew Hallam nhấn mạnh sự khác biệt giữa quỹ chỉ số chi phí thấp và các sản phẩm đầu tư có phí cao. Rất nhiều nhà đầu tư không để ý đến phí quản lý, phí tư vấn, hoa hồng, chi phí vận hành vì mỗi khoản nhìn riêng thì có vẻ không đáng kể. Nhưng khi cộng lại trong nhiều năm, chúng có thể lấy đi một phần rất lớn thành quả đầu tư.

Đây là lý do tác giả ủng hộ quỹ chỉ số. Ông không nói rằng quỹ chỉ số lúc nào cũng hấp dẫn hay “ngầu” hơn mọi cách đầu tư khác. Điều ông muốn nhấn mạnh là quỹ chỉ số thường có chi phí thấp, minh bạch, dễ hiểu và giúp nhà đầu tư bình thường tránh được cuộc chơi khó khăn của việc chọn quỹ chủ động thắng thị trường.

Với người mới, đây là phần rất nên đọc kỹ. Vì trong đầu tư, đôi khi thứ nguy hiểm không phải là một quyết định sai rõ ràng mà là những khoản phí âm thầm bị trừ đi năm này qua năm khác.

Danh mục đầu tư không nên chỉ có một món

Một ví dụ khá dễ nhớ trong sách là câu chuyện về rau cải xanh. Tác giả đùa rằng nếu ăn toàn rau cải xanh cả sáng, trưa, tối, cả tuần, thì dù rau có tốt đến mấy, cơ thể cũng không thể khỏe mạnh theo cách cân bằng. Danh mục đầu tư cũng vậy. Một quỹ chỉ số cổ phiếu toàn thị trường có thể tốt nhưng nếu đó là tất cả những gì bạn có, danh mục vẫn có thể biến động rất mạnh khi thị trường giảm sâu.

Vì vậy, Andrew Hallam nhấn mạnh vai trò của một danh mục hợp lý, thường gồm cổ phiếu và trái phiếu. Cổ phiếu giúp tài sản tăng trưởng trong dài hạn, còn trái phiếu giúp danh mục ổn định hơn khi thị trường cổ phiếu biến động.

Điểm này rất quan trọng với người sắp nghỉ hưu hoặc những ai không chịu được biến động lớn. Nếu toàn bộ tài sản đầu tư rơi theo thị trường cổ phiếu, cảm xúc của nhà đầu tư sẽ rất dễ bị cuốn đi. Một danh mục cân bằng giúp bạn có cơ hội đi đường dài hơn thay vì bỏ cuộc đúng lúc thị trường xấu nhất.

Tác giả cũng nhắc rằng thị trường sẽ luôn có những cú sốc khó đoán: có lúc rơi rất sâu, có lúc tăng rất mạnh. Khi hiểu bản chất thị trường và xây dựng danh mục hợp lý, nhà đầu tư sẽ bớt sợ hãi hơn khi thị trường giảm và bớt tham lam hơn khi thị trường tăng nóng.

Kẻ thù lớn nhất không nằm ngoài thị trường

Một ý rất đáng chú ý trong sách là “chế ngự kẻ thù trong gương”. Nghe hơi hình tượng nhưng rất đúng. Nhà đầu tư thường nghĩ kẻ thù của mình là thị trường, lạm phát, khủng hoảng, chuyên gia tài chính, tin xấu hoặc những người thao túng giá.

Nhưng với Andrew Hallam, một kẻ thù rất lớn nằm ngay trong chính chúng ta: nỗi sợ, lòng tham, sự so sánh, sự thiếu kiên nhẫn và thói quen hành động theo đám đông.

Khi thị trường tăng, ta dễ nghĩ mình phải mua ngay kẻo lỡ cơ hội. Khi thị trường giảm, ta lại muốn bán tháo vì sợ mất thêm. Khi bạn bè khoe lợi nhuận, ta nghi ngờ chiến lược của mình. Khi nghe một sản phẩm đầu tư được quảng cáo quá hấp dẫn, ta dễ quên mất rủi ro.

Điểm hay của sách là tác giả không chỉ đưa công thức đầu tư mà còn dạy người đọc cách giữ mình khỏi những cảm xúc. Vì trong tài chính cá nhân, biết đúng chưa đủ. Bạn còn phải làm đúng trong nhiều năm.

Những bài học đáng giữ lại sau khi đọc sách

Cuốn sách này có khá nhiều ý, nhưng nếu gom lại thành những bài học dễ nhớ, mình sẽ giữ các điểm sau:

• Đừng nhầm vẻ ngoài giàu có với sự giàu có thật. Một chiếc xe sang hoặc căn nhà lớn không nói lên nhiều điều nếu phía sau là nợ và áp lực tài chính.
• Chi tiêu ít hơn số tiền kiếm được là bước đầu tiên. Không có nền tảng tiết kiệm, mọi chiến lược đầu tư đều khó bền.
• Trả hết nợ lãi cao trước khi nghĩ đến đầu tư. Lãi suất thẻ tín dụng hoặc nợ tiêu dùng có thể phá hỏng mọi kế hoạch tài chính.
• Bắt đầu sớm là lợi thế cực lớn. Lãi kép cần thời gian, vì vậy người bắt đầu sớm có một đồng minh mà người bắt đầu muộn rất khó mua lại.
• Phí đầu tư thấp quan trọng hơn nhiều người nghĩ. Một khoản phí nhỏ lặp lại trong hàng chục năm có thể lấy đi một phần lớn tài sản.
• Quỹ chỉ số phù hợp với đa số nhà đầu tư bình thường. Không cần đoán đúng cổ phiếu hay chọn đúng quỹ chủ động, bạn vẫn có thể đi đường dài bằng cách đơn giản hơn.
• Danh mục cần cân bằng. Chỉ nắm cổ phiếu có thể khiến tài sản biến động mạnh, nhất là khi thị trường bước vào giai đoạn xấu.
• Đừng tin mọi lời tư vấn tài chính. Người bán sản phẩm tài chính không phải lúc nào cũng có lợi ích song hành với bạn.
• Nếu muốn chọn cổ phiếu riêng lẻ, hãy giới hạn tỷ trọng. Tương lai tài chính nên dựa trên hệ thống bền vững, không phải vài cú đặt cược cá nhân.

Điểm mạnh của 9 Quy Tắc Đầu Tư Tiền Bạc Để Trở Thành Triệu Phú

Điểm mạnh đầu tiên là dễ đọc. Andrew Hallam có khả năng giải thích các chủ đề tài chính bằng ngôn ngữ đời thường. Người đọc không cần nền tảng tài chính quá tốt vẫn có thể theo được.

Điểm mạnh thứ hai là sách rất thực dụng. Nó không chỉ nói “hãy đầu tư”, mà đi từ gốc: tiêu tiền thế nào, tránh nợ ra sao, vì sao phí đầu tư nguy hiểm, vì sao không nên quá tin vào tư vấn tài chính, và tại sao danh mục đầu tư nên được xây dựng đơn giản.

Điểm mạnh thứ ba là tác giả có trải nghiệm cá nhân thuyết phục. Ông không viết từ vị trí của một người thừa kế tài sản hay một chuyên gia phố Wall xa lạ. Ông là một giáo viên, có thu nhập không thuộc nhóm siêu cao nhưng nhờ kỷ luật tài chính và đầu tư dài hạn mà đạt được tự do tài chính.

Điểm mạnh thứ tư là cuốn sách có khả năng “giải ảo”. Nó khiến người đọc bớt ham những lời hứa lợi nhuận cao, bớt ngưỡng mộ vẻ ngoài giàu có và bớt tin rằng đầu tư phải thật phức tạp mới hiệu quả.

Điểm cần cân nhắc trước khi đọc

Dù rất đáng đọc nhưng cuốn sách vẫn có vài điểm cần lưu ý.

Thứ nhất, nhiều ví dụ trong sách dựa trên bối cảnh Bắc Mỹ hoặc các thị trường phát triển. Khi áp dụng vào Việt Nam, người đọc cần điều chỉnh cho phù hợp, đặc biệt là với sản phẩm quỹ chỉ số, thuế, phí, kênh đầu tư và mức độ minh bạch của thị trường.

Thứ hai, nếu bạn đang muốn tìm một cuốn sách dạy phân tích cổ phiếu chuyên sâu, định giá doanh nghiệp hoặc chiến lược trading, cuốn này sẽ không đi theo hướng đó. Sách thiên về tài chính cá nhân và đầu tư thụ động dài hạn hơn.

Thứ ba, phần ủng hộ quỹ chỉ số có thể khiến một số người thích chọn cổ phiếu riêng lẻ cảm thấy chưa “đã”. Nhưng đây cũng là chủ ý của tác giả: ông viết cho đa số người bình thường muốn xây tài sản bền vững, không phải cho những người muốn dành toàn thời gian để nghiên cứu thị trường.

Ai nên đọc cuốn sách này?

9 Quy Tắc Đầu Tư Tiền Bạc Để Trở Thành Triệu Phú phù hợp nhất với những người muốn xây nền tài chính cá nhân vững chắc. Đây là cuốn sách nên đọc trước khi lao vào các chiến lược đầu tư phức tạp.

Cuốn sách này đặc biệt hợp với:

• Người mới đi làm và muốn học cách quản lý tiền.
• Người đang có thu nhập ổn nhưng không tiết kiệm được nhiều.
• Người muốn bắt đầu đầu tư nhưng sợ quá nhiều thuật ngữ tài chính.
• Người từng mua sản phẩm tài chính theo lời tư vấn mà không hiểu phí.
• Người muốn đầu tư dài hạn bằng quỹ chỉ số hoặc danh mục đơn giản.
• Người đang tìm một cuốn sách tài chính cá nhân dễ đọc, thực tế và ít sáo rỗng.

Ngược lại, nếu bạn muốn tìm mẹo làm giàu nhanh, tín hiệu mua bán cổ phiếu hay công thức lướt sóng thì cuốn này sẽ không phù hợp.

Những câu hỏi thường gặp về sách 9 Quy Tắc Đầu Tư Tiền Bạc Để Trở Thành Triệu Phú

Tóm tắt sách 9 Quy Tắc Đầu Tư Tiền Bạc Để Trở Thành Triệu Phú ngắn gọn là gì?

Cuốn sách hướng dẫn người đọc xây dựng tài sản bằng cách sống dưới khả năng tài chính, trả hết nợ lãi cao, đầu tư sớm, ưu tiên quỹ chỉ số chi phí thấp, giữ danh mục cân bằng và tránh những cạm bẫy tài chính đánh vào lòng tham.

9 Quy Tắc Đầu Tư Tiền Bạc Để Trở Thành Triệu Phú có phù hợp với người mới không?

Có. Đây là một trong những cuốn sách khá phù hợp với người mới vì cách viết dễ hiểu, nhiều ví dụ đời thường và không yêu cầu kiến thức tài chính phức tạp. Người mới có thể đọc để xây nền trước khi học các phương pháp đầu tư chuyên sâu hơn.

Bài học quan trọng nhất từ sách là gì?

Bài học quan trọng nhất là sự giàu có không đến từ việc trông có vẻ giàu mà đến từ việc kiểm soát chi tiêu, tránh nợ xấu, đầu tư đều đặn và giữ chi phí đầu tư thấp trong thời gian dài.

Sách có dạy cách chọn cổ phiếu không?

Có nhắc đến, nhưng không xem chọn cổ phiếu là trọng tâm. Andrew Hallam cho rằng nếu vẫn muốn mua cổ phiếu riêng lẻ, người đọc chỉ nên dành một phần nhỏ danh mục cho việc đó và cần hiểu kỹ doanh nghiệp trước khi mua.

Kết luận

9 Quy Tắc Đầu Tư Tiền Bạc Để Trở Thành Triệu Phú là một cuốn sách rất đáng đọc nếu bạn muốn bắt đầu nghiêm túc với tài chính cá nhân. Nó không hào nhoáng, không bán giấc mơ làm giàu cấp tốc, cũng không cố làm đầu tư trở nên bí hiểm. Giá trị của sách nằm ở sự đơn giản: tiêu ít hơn kiếm được, đầu tư sớm, tránh nợ xấu, giảm phí, đa dạng hóa và đừng để cảm xúc phá hỏng kế hoạch dài hạn.